Περιγραφή του Έργου
Το ReFashion είναι ένα ερευνητικό έργο που στοχεύει στην ενίσχυση της κυκλικής οικονομίας στον τομέα της μόδας μέσω της ανάπτυξης μιας ολοκληρωμένης πλατφόρμας επανεμπορίου βασισμένης στην τεχνολογία του Blockchain. Μέσω της πλατφόρμας, πολίτες και επιχειρήσεις μπορούν να επαναχρησιμοποιούν, ανταλλάσσουν, πωλούν ή δωρίζουν μεταχειρισμένα προϊόντα μόδας (ένδυσης και υπόδησης), μειώνοντας έτσι τον περιβαλλοντικό αντίκτυπο της υπερκατανάλωσης. Η πλατφόρμα αυτή θα αποτελείται από τρία (3) βασικά υποσυστήματα. Πρώτον, μέσω του υποσυστήματος συλλογής δεδομένων, η πλατφόρμα θα συγκεντρώνει σε πραγματικό χρόνο δεδομένα (φωτογραφίες και περιγραφές ρούχων), προκειμένου να γίνει η οπτικοποίησή τους. Δεύτερον, το υποσύστημα ανταμοιβής που στηρίζεται πάνω στην πλατφόρμα του Blockchain, πάνω στην οποία θα νομισματοποιηθεί η αγοραπωλησία των προϊόντων. Τέλος, το υποσύστημα της εφαρμογής, το οποίο θα μπορεί να οπτικοποιήσει την συλλεγόμενη πληροφορία, αλλά και την παραγόμενη γνώση και θα αποτελεί βάση για την προσφορά εμπλουτισμένων υπηρεσιών προστιθέμενης αξίας σε όλους τους χρήστες.
Το Πρόβλημα
Η βιομηχανία της μόδας συγκαταλέγεται στις πιο ρυπογόνες παγκοσμίως, ευθυνόμενη για τεράστιες ποσότητες αποβλήτων, κατανάλωση νερού και εκπομπές CO2, με την Ελλάδα μάλιστα να συγκαταλέγεται στις χώρες με τα υψηλότερα επίπεδα κατανάλωσης νερού κατά κεφαλήν στον συγκεκριμένο τομέα. Κάθε χρόνο, εκατομμύρια τόνοι ενδυμάτων απορρίπτονται σε χώρους υγειονομικής ταφής, με ελάχιστο ποσοστό να ανακυκλώνεται ή να επαναχρησιμοποιείται. Η κουλτούρα της “γρήγορης μόδας” (fast fashion) επιδεινώνει την κατάσταση, προωθώντας σύντομους κύκλους παραγωγής και υπερκατανάλωσης (Niinimäki et al., 2020). Παράλληλα, η έλλειψη οργανωμένων εργαλείων ιχνηλασιμότητας και ανταλλαγής μεταχειρισμένων ειδών καθιστά δύσκολη τη μετάβαση σε ένα πιο βιώσιμο μοντέλο, κάτι που έρχεται να καλύψει η πλατφόρμα του ReFashion.
Στοχοθεσία του Έργου
Το έργο ReFashion στοχεύει στην αντιμετώπιση των παραπάνω προκλήσεων μέσω της δημιουργίας μιας ψηφιακής πλατφόρμας που θα υποστηρίζει την επαναχρησιμοποίηση προϊόντων μόδας με καινοτόμο, τεχνολογικά προηγμένο τρόπο. Ειδικότερα, μακροπρόθεσμα η στοχοθεσία του προτεινόμενου έργου είναι:
Την διευκόλυνση της εφαρμογής των οδηγιών του Waste Framework Directive, που αποσκοπεί στην μείωση της παραγωγής αποβλήτων και στην προώθηση της ανακύκλωσης και της επαναχρησιμοποίησης. Με τη χρήση του Blockchain προσφέρεται μια πρωτοφανής διαφάνεια και ιχνηλασιμότητα των συναλλαγών κάτι το οποίο μπορεί να βελτιώσει αισθητά την αποδοτικότητα των διαδικασιών ανακύκλωσης και ανάκτησης υλικών του κλάδου της μόδας.
Προώθηση της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας στην ΕΕ, μέσω της προώθησης της βιώσιμης κατανάλωσης και παραγωγής, σε συμφωνία με τους στόχους της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας για την μείωση των εκπομπών CO2.
Συμβολή στην επίτευξη των στόχων του Fashion Pact, που στοχεύει στην βιωσιμότητα της βιομηχανίας της μόδας ενώ ταυτόχρονα μειώνει τα απόβλητα και προωθεί την κυκλική οικονομία.
Ενίσχυση των στόχων της στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης “For Sustainable and Circular Textiles” για την πράσινη μετάβαση του οικοσυστήματος σύμφωνα με το οποίο μέχρι το 2030, τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα που διατίθενται στην αγορά της ΕΕ είναι μακρόβια, ανακυκλώσιμα και σε μεγάλο βαθμό κατασκευασμένα από αβλαβή και ανακυκλώσιμα υλικά.
Ανάπτυξη και προώθηση τοπικών αλυσίδων επαναχρησιμοποίησης μεταχειρισμένων προϊόντων μόδας, επιτρέποντας σημαντικό κέρδος στους πωλητές και μειώνοντας το κόστος αγοράς νέων προϊόντων, δημιουργώντας μια νέα ροή εσόδων και δίνοντας αξία σε αντικείμενα που προηγουμένως θεωρούνταν απόβλητα.
Ανάπτυξη της πλατφόρμας του ReFashion μέσω της εφαρμογής των αποτελεσμάτων του με τέτοιο τρόπο ώστε να διευρυνθεί το δίκτυο χρηστών και συνεργατών τόσο σε εγχώριο όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο, καθιστώντας την πλατφόρμα ως ένα κέντρο καινοτομίας και βιωσιμότητας.
Ερευνητική Μεθοδολογία
Προκειμένου το ReFashion να πετύχει τα αναμενόμενα αποτελέσματα η ερευνητική μεθοδολογία επικεντρώνεται σε δύο βασικούς άξονες:
Της διαχείρισης των αποβλήτων του τομέα της μόδας, μετατρέποντας τα μέχρι πρότινος άχρηστα ρούχα και αξεσουάρ για έναν χρήστη σε χρήσιμα αντικείμενα στα χέρια ενός άλλου χρήστη.
Της τεχνολογίας Blockchain, μέσω της οποίας θα καταγράφονται και επικυρώνονται οι συναλλαγές μεταξύ εμπόρων και αγοραστών δημιουργώντας ένα κλίμα εμπιστοσύνης. Ταυτόχρονα, η τεχνολογία του Blockchain θα παρέχει στους χρήστες tokens, ως επιπλέον κίνητρο για περισσότερους χρήστες να ενταχθούν στην πλατφόρμα.
Αναμενόμενα Αποτελέσματα
Με την ολοκλήρωσή του, το έργο ReFashion αναμένεται να προσφέρει ένα πλήρως λειτουργικό και φιλικό προς τον χρήστη ψηφιακό εργαλείο που θα διευκολύνει την επαναχρησιμοποίηση μεταχειρισμένων προϊόντων μόδας. Τα αποτελέσματα περιλαμβάνουν: μείωση αποβλήτων που καταλήγουν σε ΧΥΤΑ, αύξηση της περιβαλλοντικής συνείδησης των πολιτών, ενίσχυση της βιώσιμης κατανάλωσης, δημιουργία νέων τοπικών οικονομιών γύρω από τη μεταχειρισμένη μόδα, και παραγωγή τεχνογνωσίας που μπορεί να εφαρμοστεί και σε άλλους κλάδους. Επιπλέον, το έργο φιλοδοξεί να εξελιχθεί σε σημείο αναφοράς για τη βιώσιμη καινοτομία στην Ευρώπη.
